1Heuer
1Heuer
I
and. hûra; mnd. hure, hür, huyr; afries. here, heer; mnl. huer, huere
Zins, Abgabe verschiedener Art
Zins, Abgabe verschiedener Art
I 1
allgemein
-
fideli nostro vasallo Hoold ... in proprium donavimus simul tributum et hurie in villa que vocatur L.949 MGDipl. I 196 Faksimile
-
V. sunt 11 mansus, quorum unusquisque debet ... 30 modios avene, quod dicitur hure12. Jh. CTradWestf. IV 37 Faksimile
-
partem reddituum curie ... qui vulgo hure appellantur1223 WestfUB. IV 2 S. 120
-
huram vero in festo Pasce proximo domina ... mediam recipiet et postmodum ... recipiet totam huram1290 StadeStB. 5
-
de villa W. habet ecclesia beati Willehadi de hura xvi molt siliginis1300 BremUB. I 580 Faksimile
-
huram tenetur exsolvere domine sicut est placitatum1300 Mensing
-
scolen eme alle iar dar van [vom Acker] gheven to hüre achte halve mark1359 LübUB. III 326 Faksimile
-
hir stat ghescreuen, der stades hure van C.1364 Westfalen/Lasch,NdStB. 98 Faksimile
-
rente vnde hure1391 LübUB. IV 603 Faksimile
-
dat men de renthe ende hure van O. guede, so waer dat sie gheleghen ziin, bekummeren sal1415 OstfriesUB. I 201 Faksimile
-
dar vor schal ik em gheven ii mark hure des yars1421 GarzStB. 37 Faksimile
-
de dre ... lectores ... scholen hebben iarliker rente teyn marck lübesch van den ersten wissesten und redesten hüren und renten1471 JbSchleswHolst. 9 (1867) 508
-
dit is riucht, dat dij ena man alsofulla riucht aegh toe feren als een oder gaeman in een stee omdat hij ... to heer ende to seetma also fula deth1480/81 JurFris. I 16 Faksimile
-
ad justam huramoJ. Gallée,Vorstud. 155
- PBB. 15 (1891) 533
I 2
besonders
I 2 a
für Häuser und Grundstücke, insb. Sachmiet-, Pacht-, Leihezins
-
[wenn ein gemietetes Haus abbrennt,] de gene de dat gemedet heuet, he is schuldich dehure van deme haluen iare1290 LübMndStR. 92
-
mansos et agros cum eorum hura vendidimus1306 SchleswHReg. III 70
-
sal dei baliu ende schepenen vorseit soe bedvinghen dei porters, omme den vorseiden copmans huse the latene the redelicker hure1307 HanseRez. I 45 Faksimile
-
dhe hure dhe he hirvan sculdich is, scal he gheven, dhes dhat hus is1308 BremRQ. 64 Textarchiv: BremRQ. 64 Faksimile
-
64. Chr. convenit hereditatem ... ad 3 annos ..., de quibus 3 annis exsolvit in parato huram suam1311 Strals.2.StB. I 17
-
hant di ... herren uf gehaben und ingenůmen hůre ... ein malder cornes1312 ArchUFrk. 22 (1874) 629 Faksimile
-
die hure van der hofstede tot den eersten brande to1361 W.v. Iterson, Oud-Utrecht (Jahrbuch 1951) 101
-
we de vorbenomeden houven besittet an erue oder an hůre1366 MecklUB. XVI 97 nr. 9544 Faksimile
-
H. ... ghift 3 M. tho hure unde heft it ghe huret 2 jar14. Jh. Geldersen 115
-
ipse dabit ... annuatim xii marcas pro hura dominorum, proprie herenhure1410 LübUB. V 363 Faksimile
-
van hores landes weghen, daer ic en ghene huer van up ghenaemen en hebbe1421 OstfriesUB. I 249 Faksimile
-
soe wie een huys ... huert tot een seker tyt ..., die sall volle huer gevenBolswardStB. 1455 Kap. 57 Faksimile
-
se sollen ... deme rade geven yarlikes to renthe unde to hure vor dat husz mit twen kelleren1477 Stieda-Mettig 558 (nr. 111, 18) Faksimile
-
schollen gemelte meyers ... betalen de hure ein jedlich von dren hoven1504 Wigand,Paderb. III 181 Faksimile
-
so der heuerling wegziehen wollte und seine hauer nicht hette erleget, mag der gutsherr solche güter für die hauer an sich halten1583 HadelnLR.(Pufendorf) 22 Faksimile
- 1585 Wenckebach,JusTheelachticum 78 Faksimile
-
soo wel voor de loopende als de verschenen huere1609 CoutAnvers IV 78 Volltext
-
mit des adels ... eignen häuszern in der stadt, oder solchen, welche dieselbe vor heur besitzen1668 RevalStR. II 286 Faksimile
- 1760 Hellfeld III 1796 Faksimile
- ArchKulturg. 5 (1907) 318
- Rehme,LübGrundh. 38
- Rehme,LübGrundh. 41
- Strodtmann 91 Faksimile
I 2 b
für Schiffe
-
si quis promptuarium alterius acceperit ..., si dominus navis vult, accipiens solvet ei hure1230 LübUB. I 42 Faksimile
-
so wor ein man sin schip vor huret, gift men eme dar halve hure oder vulle1299 LübUB. II 88 Faksimile
-
de dar hureth eyn hüs edder schip ... is id, dat he id nicht beuareth edder ingheyd, de betale de helffte der hure1410 ApenradeSkra 169 Faksimile
-
wan de pram lenger [als 3 Tage] den kopman mit den korn thom besten schal liggen, so schal man den pramherr vor einen jeden dach thor hure gewen tyen ß.1636 Rigafahrer 309 Faksimile
I 2 c
für sonstige Sachen
-
[stirbt ein Hofmann des Klosters und besitzt derselbe] eyn kar ader wagenn, der daer huyr verdeynde up der straten, dey weer myner vrowen van K.1480 KaufungenUB. II 119
-
2 ℔ M. Sch. von sinem pherde von hure vnd schaden des bissens1486 KasselStRechn. 93
-
wil H. ... de gudere ... van syner wegen entfangen unde in synen kelre leggen, darby dat beste to doͤnde unde neyne hure darvor to rekende1496 Bergenfahrer 189
-
vormeidet edder vorhüret einer ... ein stötende rind umme gewinst ..., keme it averst daraver to ... schaden, de dat gemeidet heft, de gift de hüre edder meide, de ander steit sein eventuirvor 1531 RügenLR. Kap. 89 § 2 Textarchiv: RügenLR. Kap. 89
-
wan schiffer zu reparirung ihrer schiffe einige balkunen ... nöthig haben ..., so sollen sie dieselben von dem schreiber auf der wrakbude entweder kaufen oder vor billige heur nach altem gebrauch ihm abheuren1693 Rigafahrer 402 Faksimile
I 2 c –
-
"die Heuer wurde gezahlt für Nutznießung der Salzkoten und Sole"1407 MagdebGBl. 48 (1913) 46
- Bauer,WaldeckWB. 149
- Kluge¹¹ 318
I 3
Arbeitslohn, Entlohnung (auch für Verbrecher)
-
zo wie die wiif vercracht, brantsticht, reroof doet iof mensche doot omme huere ... men zal ne bannen van mordaden1304 CoutBruges I 294 Faksimile
-
[nach "Wasserrecht" richtet man in Preußen] allerley scheling ... van fracht und van hure1432 Danzig(Hirsch) 77 Faksimile
-
efte eyn schipper dem anderen syn volk entmedede umme hure und voringe, wes dar eyn recht van were1432 Danzig/ZRG. 12 (1876) 82 Faksimile
-
dat point vanden loen vanden makelaers ... is te verstaen behoudelijcke alle hueren van waerden ende van machten1437 Fruin,Dordrecht I 111 Faksimile
- 1455 DanzigWillk.(Simson) 28 Faksimile
-
van den schipkinderen, de eren schipheren mit der hure entlopen1481 HanseRez.³ I 252
-
veerloen ofte huere1549 PlacBFland. I 369 Faksimile
-
heur1586 LübStR. VI 1 § 7 Volltext (und Faksimile), Ausgabe von 1586
-
huere ende salaris van knapen ende dienstmaerten1619 CoutBruges I 52 § 5
-
des volks heuer oder lohn1727 PreußSeeR. IV 1
II
das dem Zins zugrunde liegende Rechtsverhältnis (Sachmiete, Pacht, Dienstverhältnis)
-
nâdeme ... D. zîn hûs mit der ... woninge van G. gekôft heft, unde de P. tô rechter tîd heft tôseggen lâten, so brekt kôep hûre1480 Lübeck/LSchrP. 227 Faksimile
-
landt ... hebben in hure und brukinge1489 OstfriesUB. II 762 Faksimile
-
des amptes bode schal men eneme ut deme ampte vorhuren, so doch, dat se de ene ene weken, de ander de anderen weken unde so vortdan in hure hebbe1496 LünebZftU. 123 Faksimile
-
H.R. ... heft van der stadt tho hure en huß1499 RigaLibr.red. 169 Faksimile
-
thit is riucht ief thi landseta kweth thet hi thet land ti a here undhant habbe15. Jh. WestfriesSchulzenr. 26
-
utdoen ter huyr1500 ZWortf. 15 (1914) 289
-
die huer ter goeder tijt opseggen1529 Amersfoort 258 Faksimile
-
unsere huefe landt ... zur heure und miete lociert und vorhuret1554 BrandenbSchSt. I 303
-
huere gaet voor coop1559 CoutAnvers VII 106 Volltext
-
is overdragen, dat die koip huir bricht1561 NijmegenStR. 277 Faksimile
-
schall C.W. ... gemelte drompt sats de tidt eres levendes in der hure beholden1562 HolstVierstUrt. 297
-
sterfdagh en breeckt gheen huere1570 CoutAnvers V 470 Faksimile
-
vorgewandt, datt koep huere opdreve1597 Mensing
-
wy öhne ... alß einen angearveden erffburen ... in die huere doen wolten1617 Wenckebach,JusTheelachticum 120 Faksimile
-
wie wir ... die hauer gantzer häuser vor die officiers ... abgeschaffet wissen wollen1714 Lünig,CJMilit. 1331 Faksimile
- 1801 Gesenius,Meierrecht I 54 Faksimile
- 1803 Gesenius,Meierrecht II 235 Faksimile
-
huur gaat voor koopoJ. TijdschrRG. 16 (1938) 281
- Bischoff,BerufWB. 125
- Ebel,ForschLübR. 144
- vanHelten,OstfriesLex. 173