ausländig, ausländisch
ausländig, ausländisch
nd. utlendi(s)ch, -landisch, -desch; nl. utlandig, -ich, uutlantsch, -lems (Verschmelzung von utlantsch und utehemsch MnlWB. VIII 973); hd. Nebenformen us-, -landisch, -lendesch, -ich, -lentisch, ußlenntsch
I
auswärtig, von auswärts stammend, auswärts angesessen, fremd
I 1
von Personen
- 1356 CoutCourtrai p. 18
-
jenich ellende bedderve uthlandesch man1382 Nyrop,Saml. I 536
-
ein iczlichir uzlendischir adir gastEnde 14. Jh. EisenachRb. 744 Faksimile
- 1410 BrielRb. 88 Faksimile
- 1417 Eckert,MainzSchiffer. 111
-
zoll geben als ein ußlendiger kauffmann1434 Buchen 282 Faksimile
-
van uytlantsche ende inlandsche luydenBolswardStB. 1455 Kap. 50 Faksimile
-
burger ... ader inwoner der lande ader ußlendischer man1470 AltenburgStR. 364 Faksimile
- 1491 JenaUB. II 335 Faksimile
-
es wirt ain ußlenndischer züg zu ainem zügen zůgelaussen1493 TübStR. 26
- 1497 Lamprecht,WL. III 300 Faksimile
-
ußlendisch lewt15. Jh. MWormat. 360 Faksimile
-
unser underthanen und außlendig1506 TirolHGO. I 143
-
die uutlandighe, buyten den lande van B. geseten1508 BredaRbr. 80 Faksimile
-
under dem gericht nit gesessen, sonder außländisch1536 Gobler,GerProz. 9v Volltext (und Faksimile)
- 1537 MHungJurHist. V 2 S. 27
- 1554 FreibDiözArch. 16 (1883) 203 Faksimile
- NürnbRef. 1564 VII 8 Volltext (und Faksimile)
-
einheimisch oder ausländisch1577/83 LünebRef. 626 Faksimile
- 1595 WürtLTA.² I 317
-
einem außlendischen oder der kein landman ist1633 SGallenOffn. II 646 Faksimile
-
einen ußländischen old beysässen heürathen1681 SchwyzLB. 151 Faksimile
-
gleichwie sie [noch heute] ... alles, was ausländisch ... ist, waͤllisch nennen1689 Valvasor,Krain I 44 Faksimile
I 2
von Herrschaften, Gerichten, Obrigkeiten
-
daz er uns mit uslendigen gerichten furgenomen1460 NHeidelbJb. 3 (1893) 215
- 1473 SchlettstStR. 362 Faksimile
-
der sol nüt dheinem ußlaͤndigen herrn des libeigen ... syen1512 BruggStR. 123 Faksimile
- 1572 AdelsheimStR. 662 Faksimile
-
außlendische fürsten1573 NÖLTfl. I 247
- 1599 OPfalzLO. 160 Faksimile, Ausgabe VD16-Nr. ZV 16290
I 3
Sachen, Rechte
- 1377 KrakauZftO. 54 Faksimile
-
utlendig ware1395 Mieris III 639 Faksimile
-
keyn ußlendische vorderunge15. Jh. Kassel 476 Faksimile
-
der einlendigen unnd auslendigen güeter1547 BergheimUB. 145 Faksimile
-
ußländische und frömbde recht1568 Schauberg,Z. 2 (1847) 134 Faksimile
II
zeitweise auswärts, abwesend
- 1382 SGereonUB. 488 Faksimile
-
derselbe enwürde ... ußlendich ader ginge sust abe1400 TrierWQ. 12 Faksimile
- 1427 Fruin,Dordrecht I 263 Faksimile
- 1432 GrW. I 275 Faksimile
-
an der abgangen, ußlendigen oder untogenlichen burgen stat1445 HeilbronnUB. I 331
- 1493 TübStR. 21
-
so der herr verr außlendigNürnbRef. 1503 VI 21 Volltext (und Faksimile)
-
wann ... einer ... sich ausländisch machte1588 Bruchsal 928 Faksimile
-
vs- oder abländig1611 FreiburgÜMun. I Art. 23