Handtäter

(Haupt-)Täter, Verbrecher; auch der auf frischer Tat Ergriffene
  • ðæt eall seo mægð sy unfah, butan dam handdædan
    10. Jh. Liebermann,AgsG. 186
  • he ... gripe in an vor sinen dief, alse of die dat hanthaft [Var. of hei dei handdedere] si
    1224/35 (Hs. 1369) SspLR. II 36 § 2 Textarchiv: SspLR. II 36
  • scolde he dem hantdedere like sculdich sin
    1382 Schiller-Lübben II 195 Faksimile
  • dat wir gerne gewrochgen hetten an lyven ind an leyven der hantdieder
    1383 Ennen,QKöln V 400 Faksimile
  • bringet men den doden vor gericht eer de hantdeder kumt
    14. Jh. Bunge,Rbb. 122 Faksimile
  • das sie das von der fluͤchtigen und hanttheter crewͤtziger gut zcu wege brechten
    1468 FreibergUB. I 250 Faksimile
  • hat H. ... vmmb solch vngemach vnd kampfertige wunde Steffen ... als zcu eynander hanttheter vnd selbschuldigen, vnd darnach Nickel ... als zcu eynem nochfolgern ... vor euch jn gehegitem dinge mit rechte angeclagit
    1469 Neumann,MagdebW. 103 Faksimile
  • der recht handthäter
    1472 SchwäbWB. III 1132 Faksimile
  • was der hantdeder ... in dem eym sym wanhuyß verlaißen wurde, das alles sall unserm gn. herren zum halbenteil zu staen
    1478 TrierWQ. 439 Faksimile
  • [wenn] de rychter den hantdaden tom dode dorch ordel des rychtes lete vorordelen
    15. Jh. Stadthagen 74
  • das die vurs. hantdater bedaigt mit iren leben behalten
    1503 PublLux. 40 (1889) 317
  • dieweile die ocht vber H.T. als hantthetern vnd seinen knecht ... noch nicht ergangen
    1513 GörlitzRatsAnn. I/II 289 Faksimile
  • dat de handdader up dat mahl entqueme
    1529 Mensing
  • schall der handdeder by dat graff [des Erschlagenen in der Kirche] gäen sitten ... und begehren durch gott, datt man eme den dotschlag vergeve
    1536 Schreuer,RToten II 177
  • [käm] der handthätter in ain hauß, soll der wirth dem gericht aufthun
    1541 NÖsterr./ÖW. VIII 216 Faksimile
  • de schal also schuldig sin alse de rechte hand daͤder
    1649 Seestern-Pauly 28 Faksimile
  • 1700 SchleswHWB. II 605 Faksimile